terug

home

 

Babyboomers meestal geen rijke pensionados

De meeste babyboomers zullen na hun pensioen bepaald niet het Zwitserleven gevoel krijgen. De modale huidige 60 plussers in Nederland krijgen na 40 jaar werken meestal bovenop hun AOW maar een beperkt aanvullend pensioen, gegeven de regelingen die in de afgelopen veertig jaren hebben gegolden. Maar ook mensen die een behoorlijke carrière qua inkomen hebben doorlopen zullen, net als ik, schrikken van wat hun feitelijke pensioenen blijken te zijn. Bijvoorbeeld na 5 jaar werken in de jaren zeventig bij Philips als academicus: netto 54 euro pensioen per maand…

Een zevental factoren maakt van de gesuggereerde pensioenrijkdom van de babyboomers een mythe. Een mythe die eerder door rancuneuze emotie wordt gevoed dan door feiten wordt  gestaafd, zoals zo veel zaken vandaag de dag. Ik zal ze onderstaand kort bespreken.

Als je, zoals ik, 5 verschillende werkgevers hebt gehad, heb je tot de jaren negentig een serie pensioenbreuken opgelopen. Toen pas werden maatregelen getroffen tegen pensioenbreuk, zoals kapitaaloverdracht tussen pensioenfondsen. Meestal zijn die oude premievrije polissen nauwelijks aan 40 jaar inflatie aangepast, zie mijn voorbeeld van het Philips pensioen.

Tot ver in de jaren tachtig konden werkende vrouwen nauwelijks een eigen pensioen opbouwen. In de jaren zeventig kregen vrouwen die gingen trouwen hun gespaarde pensioen bedragen zelfs terug en verlieten ze het pensioenfonds. Er waren in de jaren tachtig processen bij het Hof in Straatsburg nodig om in Nederland vrouwen een gelijke pensioenpositie te geven als mannen.

Eind jaren tachtig werd de AOW geïndividualiseerd. Gevolgen: echtparen gingen ieder een volledige AOW premie betalen voor ieder 50% van de AOW, een effect  dat ook niet in de pensioenbreuken is verwerkt. Inmiddels wordt ook de toeslag voor gehuwden in 2015 afgeschaft, waardoor de meeste echtparen niet gezamenlijk met pensioen kunnen zonder enige jaren honderden euro's per maand minder pensioen AOW te krijgen.

In de jaren negentig voerden de pensioenfondsen als bezuiniging het Middelloon systeem in. Gevolg: het pensioen werd niet meer gebaseerd op je laatst voor je pensioen genoten inkomen, maar op het gemiddelde inkomen tijdens je werkzame leven. Dat betekende voor vele nog carrière makende veertigers een forse daling van hun pensioenaanspraken.

In de jaren negentig ontstond toen de trend om pensioengaten te vullen door zelf als particulier lijfrentepolissen op basis van aandelenbeleggingen af te sluiten. Het effect: 15 jaar premie betalen levert nu een bedrag op te besteden aan de koop van een lijfrente,  dat ten opzichte van de betaalde premies en poliskosten in die periode niet erg veel meer is gegroeid dan met 2 tot 3 procent rente per jaar. Beleggingen over de periode 1995-2010 waren nauwelijks renderend. Die koopsommen moeten nu omgezet worden in lijfrentes op basis van 2.3% rente, nauwelijks de inflatie dekkend.

In de afgelopen vijftien jaren hebben de pensioenfondsen tijdens perioden van goed renderende beleggingen werkgevers jaren premieverlaging of zelfs- vrijstelling gegeven. Nee, er werd niet in goede tijden opgepot voor slechte tijden, ook de pensioenfondsen deden onder druk van de werkgevers aan korte termijn politiek. Dat moeten de gepensioneerden van nu bezuren, zij mochten niet meespreken in de besturen van de pensioenfondsen, ook al ging het ook over hun eigen pensioenspaarpot.

De invoering van de euro met haar slecht gedocumenteerde inflatie effecten heeft de gespaarde pensioensommen ook nog eens fors in waarde verminderd ( klein voorbeeldje: 2002: eenvoudige horeca plateservice Hollandse biefstuk: 19,75 gulden – 2010: 19,75 euro : 220% duurder in 8 jaar).

Nu iedereen het inmiddels normaal vindt dat de bankencrises niet op de banken zelf, maar op de werkende en de gepensioneerde bevolking wordt afgewenteld, is de druk om de pensioenen te verlagen inmiddels ook al vanzelfsprekend geworden.

Het totale effect van al die factoren is, dat veel nu nog werkende welvarende babyboomers zullen constateren dat hun pensioen vaak nauwelijks 30-40% van hun huidige inkomen zal gaan bedragen. Ik zelf ben daar een voorbeeld van.

De babyboomers hebben wel in perioden van opgaande huizenprijzen geleefd en zullen dus na hun pensioen enerzijds fors moeten bezuinigen en anderzijds het kapitaal uit hun huis vrij moeten maken (als ze tenminste die ruimte hebben gecreëerd door af te lossen in plaats van die ruimte te beleggen..). Ik verwacht dus ook nog eens een extra druk op de huizenmarkt van babyboomers die kleiner en goedkoper willen gaan wonen door hun onverwacht lage pensioenen.

Ik klaag niet, mijn vrouw en ik kunnen na veel bezuinigingen nog steeds blij en gelukkig leven. Maar de mythe van de rijke babyboomers moet toch eens van tafel.

 

© Newsstream Publications - Utrecht 2011